สนามข่าว 7 สี

เจษฎาโอ้โฮ : ล้มหมู-ทำนายดวง แบบอาข่า

เจษฎาโอ้โฮ เทปนี้ ย้ำว่าระหว่างถ่ายทำอาจจะมีบางฉาก บางภาพ ดูโหด ดูหวาดเสียว ไปสักหน่อย ขนาดผมเองยังรู้สึกเสียว และขนลุก กับพิธีกรรมและความเชื่อของชาวอาข่า เชื่อว่าหลายคนไม่เคยไม่เห็นมาก่อนแน่ ๆ

แต่ก่อนไปดูงานโหด ๆ คุณบรรจง หรือ อาเชอะ พาเราเยี่ยมชมศูนย์เรียนรู้  "Hug Akha Home" ซะก่อน

ที่นี่เขามีของดีหลายอย่างด้วยกัน อย่างชาพันปี เสื้อผ้าลวดลายสวย ๆ แบบอาข่า มีวิถีการตีมีดโบราณ ศูนย์เรียนรู้ทำอาหารอาข่า ผลไม้สด ๆ จากไร่

มาถึงพิธีสำคัญ การล้มหมูทั้งเป็น และนำตับสดมาทำนายดวงชะตา ตอนนี้ทีมงานเตรียมสถานที่ไว้พร้อมแล้ว พิธีกำลังจะเริ่ม

พอได้เวลา เจ้าบ้านจะเชิญผู้อาวุโสเป็นผู้นำทำพิธีที่เรียกว่า "กื๋อหล่องซาเกอะ" มีทั้งเครื่องเซ่นไหว้ และอุปกรณ์ที่ใช้ในการล้มหมู ตามความเชื่อเขาทำกันสด ๆ ในบ้าน

ส่วนหมูที่ใช้ต้องเป็นหมูดำตัวเมีย ไม่มีตำหนิ หมูตัวขนาดเท่านี้ แต่ต้องใช้ผู้ชายอาข่าหลายคนออกแรงจับ ใช้น้ำชำระล้างความสะอาด ก่อนที่ผู้อาวุโสจะใช้เหล็กแหลม หรือมีด เชือดกันสด ๆ

บางภาพอาจดูโหดไป แต่ย้ำว่าเป็นความเชื่อ และวิถีปฏิบัติที่สืบทอดกันมานานของพี่น้องชนเผ่าอาข่า

พิธียังไม่จบ ยังเหลือขั้นตอนการชำแหละเอาตับ และถุงน้ำดีออกมา เพื่อประกอบคำทำนายให้กับเจ้าบ้าน

ผู้อาวุโสจะทำนายทั้งเรื่องสุขภาพ การงาน การเงิน ธุรกิจ หรือสถานะทางสังคม โดยดูจากความสมบูรณ์ของตับหมูและถุงน้ำดีที่ชำแหละออกมา

หลังเสร็จพิธีล้มหมู และทำนายดวง ถุงน้ำดีจะแยกเก็บไว้เหนือเตาไฟ คนโบราณเชื่อว่าเป็นยาสมุนไพร

จากนั้น พี่น้องเพื่อนฝูง ช่วยกันนำหมูลงจากบ้าน เพื่อทำอาหารเลี้ยงแขกที่มาในงาน เริ่มจากแยกเครื่องในไปล้าง เย็บแผลที่ท้อง ใช้หญ้าคาจุดไฟเผา ช้อนขูดลอกขนออกให้หมด

ขั้นตอนสุดท้าย จุดไฟรมหนังด้านนอกให้แห้ง จนเหลืองกรอบ ก่อนแยกชิ้นส่วนไปประกอบอาหารต่าง ๆ กัน ตามแบบสำรับอาข่า

สำรับถูกจัดวาง เมนูที่ขาดไม่ได้คือ ข้าวต้มหมู ลาบหมู คั่วหมู น้ำพริกมะเขือเทศ และยำผัก

จากนั้น ผู้อาวุโสอวยพรและขอบคุณเจ้าบ้านให้ประสบความสำเร็จอย่างที่ตั้งใจ เป็นอันเสร็จพิธี