สนามข่าว 7 สี

กล้าลองกล้าลุย : มะพร้าวแก้วเชียงคาน จ.เลย อาชีพทางรอดในยุคโควิด-19 ตอน 1

กล้าลองกล้าลุยวันนี้ คุณต้นกล้า ชัยอนันต์ พาไปดูเบื้องหลังการผลิตของอร่อย เป็นสินค้าขึ้นชื่อ หรือของฝากยอดนิยมอย่าง "มะพร้าวแก้ว" แต่เบื้องหลังที่มาของสินค้าโอทอปนี้ บอกเลยไม่ได้ง่าย ๆ ขั้นตอนแต่ละอย่างกว่าจะได้มะพร้าวแก้ว มีหลายอาชีพเกิดขึ้น วันนี้ไปดู "อาชีพคนเก็บมะพร้าวขาย" กันก่อน ไปติดตามชมพร้อมกันใน "กล้าลองกล้าลุย"

ของอร่อยขึ้นชื่อ ที่ถ้าใครได้แวะมาเที่ยวที่อำเภอเชียงคาน จังหวัดเลย ต้องมีซื้อติดไม้ติดมือ กลับไปฝากใครต่อใครหลายถุงแน่ ๆ มะพร้าวแก้ว ที่ถือเป็นเอกลักษณ์ของที่นี่ มีร้านอยู่มากมายหลายสิบร้านให้เราได้เลือกซื้อ แต่รู้หรือไม่ สินค้าโอทอปที่เห็น ได้สร้างอาชีพให้กับคนในชุมชนมาอย่างยาวนาน โดยเฉพาะอาชีพแรกที่เราจะพาทุกท่านไปเกาะติดในวันนี้

"อาชีพคนเก็บมะพร้าวขาย" เกิดขึ้นมาได้ ก็ตอนที่มะพร้าวในพื้นที่เริ่มหายาก จำเป็นต้องสั่งจากทางใต้ หรือไม่ก็จากจังหวัดเพชรบุรี และโดยเฉพาะในช่วงโควิด-19 ที่ผ่านมา การขนส่งมะพร้าวทำได้ยาก ติดปัญหาหลายอย่าง พี่ไพรวรรณ อ้วนสิมมา พร้อมกับทีมงาน บอกว่า ทุกวันจะขับรถตระเวนไปตามสวนต่าง ๆ ทั้งในจังหวัดเลย และจังหวัดใกล้เคียง เพื่อรับซื้อมะพร้าว เอาไปขายต่อให้กับร้านทำมะพร้าวแก้ว

อุปกรณ์ที่ใช้ก็เป็นภูมิปัญญาแบบบ้าน ๆ คือ ใช้ไม้สอย โดยตรงปลายมีตะขอเหล็กเอาไว้เกี่ยวลูกมะพร้าว พี่ไพรวรรณ บอกว่า ไม้มีสองส่วน เมื่อวัดความสูงของต้นได้แล้ว ก็จะต่อไม้ให้พอดี เพื่อให้สอยได้ง่าย

การเลือกสอยมะพร้าว ต้องดูเป็นว่าทะลายไหน ลูกแก่ หรืออ่อนจนเกินไป แต่ถ้าไม่มั่นใจว่าใช้ได้ไหม ก็จะสอยลูกแรกของทะลายลงมาก่อน แล้วเฉาะดูเนื้อด้านในอีกที จะไม่สอยลงมาทั้งหมด เพราะถ้าเอาไปขาย ทางร้านก็อาจขาดทุน หรือต่อไปไม่ยอมรับซื้อจากเราอีก

ไม้ที่ยาวหลายสิบเมตร ต้องกะ ต้องเล็ง ให้ดี

ข้อควรระวังอย่างแรกคือ ต้องจับไม้สอยให้ดี อย่างที่สองคือ ระวังมะพร้าวที่สอยได้ ตกใส่หัว อย่างลูกนี้ เฉียดไปนิดเดียว

หวาดเสียวพอสมควรเลย ช่วยงานสอยลูกมะพร้าววันนี้ จึงต้องช่วยไป ระวังไป พี่เค้าบอกว่า ที่ผ่านมายังไม่เคยโดนหล่นใส่หัวแบบจัง ๆ อาจมีเฉียด ๆ โดนหน้าแข้งบ้าง สายตาต้องดี ห้ามวอกแวกเด็ดขาด

ผมเองฝึกสอยไปหลายต้น ตอนนี้เริ่มพอที่จะชำนาญขึ้นแล้ว แต่มะพร้าวที่เราสอยได้ จะส่งขายต่อเลยไม่ได้ ที่สอยหล่นลงมาแต่ละจุด ก็ต้องเก็บเอามากองรวมกัน แล้วนั่งออกแรงช่วยกันปอกเปลือกอีกที

พี่ไพรวรรณ บอกว่า มะพร้าวสำหรับเอาไปทำมะพร้าวแก้ว ทางร้านจะมีออเดอร์มาทุกวัน วันละหลายร้อย ไปจนถึงหลักพันลูก ความยากไม่ใช่แค่การสอย แต่ทุกวันนี้มะพร้าวแต่ละที่ ทั้งตามสวนของชาวบ้านที่เคยซื้อขายกันประจำ ก็เริ่มหายาก ทำให้แต่ละวันต้องลุ้นว่าจะได้มากได้น้อย แถมต้องคอยหาจุดใหม่อีกเรื่อย ๆ เหนื่อยใช้ได้เลย

จากที่นั่งกิน พักเอาแรงได้แป๊บเดียว มะพร้าวที่ปอกเปลือกแล้ว เราก็จะลำเลียงใส่รถเข็น เอาไปรวมกันบนรถต่อ งานใช้แรง งานถนัดของผมอีกแล้ว แต่ละจุดของมะพร้าวที่ต้องเข็นไป อยู่ไกลไม่ใช่เล่น

เส้นทางของมะพร้าว จากนี้จะถูกส่งต่อไปยังร้าน เพื่อแปรรูปเป็นมะพร้าวแก้วต่อ มาติดตามต่อวันพรุ่งนี้ แล้วจะเห็นว่าแต่ละขั้นตอน ทำยากจริง ๆ