สนามข่าว 7 สี

กล้าลองกล้าลุย Special : เบื้องหลังลุยตามหาปลาจิ้มฟันจระเข้ จ.สงขลา

กล้าลองกล้าลุย Special วันนี้ คุณต้นกล้า จะพาไปดูเบื้องหลัง ของการ "ลุยเลนตามหาปลาจิ้มฟันจระเข้" ปลาที่มีรูปร่างหน้าตาแปลก สมัยก่อนติดอวนทีต้องแกะทิ้ง แต่ทุกวันนี้มีชาวบ้านออกไปหามาโดยเฉพาะตากแห้งแล้ว ส่งขายกันกิโลกรัมละเป็นพันบาทเลย หน้าตาของปลาจิ้มฟันจระเข้ เป็นอย่างไร ไปติดตามชมพร้อมกัน ในกล้าลองกล้าลุย Special

ปลาที่มีรูปร่างออกจะแปลกตา จนหลายคนบอกว่า ดูแปลกประหลาด แถมมีปากที่ยื่นยาวคล้ายท่อ ลำตัวเรียวคล้ายกับกิ่งไม้ มีเกล็ดเป็นปล้อง ๆ จับแล้วสากมือ ดูแค่ตามลำตัวก็อาจจะคล้าย ๆ กับม้าน้ำ นี่แหละที่เขาเรียกกันว่า ปลาจิ้มฟันจระเข้ ในอดีตปลาชนิดนี้สร้างปัญหาให้กับชาวประมงอย่างมาก เพราะติดอวนทีก็ต้องลำบากแกะ ลำบากปลดออก ขายไม่ค่อยได้ กินก็ไม่อร่อย จึงไม่ค่อยนิยมมานำอาหาร แต่ปัจจุบันเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง จากสัตว์น้ำไรค่ากลายเป็นสัตว์น้ำราคาแพง และวันนี้ผมจะพาทุกท่านออกตามหากัน

วันนี้กล้าลองกล้าลุย พร้อมกับทีมงาน เราลงเรือกันตั้งแต่เข้า จากท่าเรือที่วัดแหลมบ่อท่อ ในตำบลเกาะใหญ่ อำเภอกระแสสินธุ์ จังหวัดสงขลา โดยมีพี่บ่าววี ทวี ไฝทอง พาเราแล่นไปในทะเลสาบสงขลา จุดที่มีการหาปลาจิ้มฟันจระเข้ อย่างเป็นล่ำเป็นสัน

เราใช้เวลานั่งเรือแค่ไม่กี่นาที ก็เริ่มเห็นชาวประมงมาเริ่มเก็บอวนหาปลาเป็นระยะ ๆ แล้ว อวนที่เห็นเขาจะลงไว้ตั้งแต่ช่วงบ่ายของเมื่อวาน และปล่อยทิ้งไว้ข้ามคืน ตอนเช้าแบบนี้ถึงมาเก็บกัน

อย่างเรือที่เรามาเกาะติดกันในวันนี้ คือเรือของพ่อยงค์ วรากร หัสมิด เดิมก็หาปลาทั่วไปนี่แหละ แต่ปลาที่มีพ่อค้ารับซื้อตลอดทั้งปี และราคาดีกว่า คือปลาจิ้มฟันจระเข้ พ่อยงค์จึงเปลี่ยนมาหาปลาชนิดนี้หลายปีแล้ว ผมเองไม่รอช้าขออาสาเป็นผู้ช่วย คอยสาวอวนให้กับพ่อยงค์ดูหน่อย วันนี้เราได้ปลาเป็นที่น่าพอใจเลย

ปลาจิ้มฟันจระเข้ ตามข้อมูลแล้ว ก็แทบจะลงอวนหาได้แทบจะตลอดทั้งปี ยกเว้นช่วงที่มีมรสุมชาวประมงก็จะงดออกเรือเพราะอันตราย ในสมัยก่อนเวลาปลาจิ้มฟันจระเข้ ติดอวนขึ้นมาแบบนี้ชาวประมงจะหัวเสียมาก เพราะต้องเสียเวลาแกะออก บางทีก็พันอวนจนยุ่งเหยิงไปมา จนแทบจะต้องทิ้งอวนไปเลย ทุกวันนี้ไม่ใช่ซะแล้ว เพราะมันกลายเป็นปลาที่ทุกคนออกตามหา มีเท่าไหร่พ่อค้าก็รับซื้อแบบไม่อั้น จากที่มีจำนวนเยอะอย่างมหาศาลในอดีตทุกวันนี้จึงเริ่มหายาก และลดน้อยลง จนหลายคนห่วงว่ามันจะสูญพันธุ์ซักวันได้

ราคาของปลาจิ้มฟันจระเข้ถ้าจับไปขายให้กับพ่อค้าคนกลางแบบสด ๆ แบบนี้ จะอยู่ที่กิโลกรัมละ 150 บาท สมัยก่อนราคาสูงมาก อยู่ที่ราคา 300 ไปจนถึง 800 บาท แต่ที่หลายคนสงสัยก็คือ ปลาจิ้มฟันจระเข้ ในเมื่อกินก็ไม่นิยม หรือรสชาติน่าจะไม่อร่อย แล้วเขาเอาไปทำอะไร เราไปหาคำตอบกันต่อ

ที่บ้านของพ่อกำนันเสงี่ยม แก้วใหม่ ในหมู่สาม บ้านไร่ คือเจ้าใหญ่ที่รับซื้อปลาจิ้มฟันจระเข้จากชาวบ้าน แล้วส่งต่อให้พ่อค้ารายใหญ่ ในกรุงเทพมหานคร และส่งออกไปประเทศจีนอีกที ปลาจิ้มฟันจระเข้ต้องตากแดดจัด ๆ พร้อมกับดัดให้ลำตัวตั้งตรง ไม่คดงอ นอกจากจะสวยงามแล้ว ยังเก็บบรรจุได้ง่ายอีกด้วย

ข้อมูลที่ได้ก็คือ ปลาจิ้มฟันจระเข้ตากแห้ง จะนำไปเป็นส่วนผสมในยาสมุนไพรตามตำรับยาจีน การตากจึงต้องระวัง ห้ามให้โดนฝน เพราะปลาอาจจะมีกลิ่น สุดท้ายอาจเน่าเสียได้ และที่สำคัญปลาจิ้มฟันจระเข้ เมื่อตากแดดจนแห้งสนิทแล้ว จากกิโลกรัมละ 150 บาท จะพุ่งสูงขึ้นจาก 1,000 บาท ไปจนถึง 2,000 กว่าบาทขึ้นไป แล้วแต่ช่วง เนื่องจากทุกสิบกิโลกรัมของปลาสด เมื่อตากแห้งจะเหลือเพียงสามกิโลกรัมเท่านั้น จากปลาไร้ค่าในอดีต เห็นไหมก็กลายเป็นสัตว์น้ำราคาแพง สร้างรายได้ให้กับชาวบ้านมานานหลายสิบปี