เช้านี้ที่หมอชิต

รายงานพิเศษ : ดีเกร์ฮูลู วิถีชาวใต้

เช้านี้ที่หมอชิต - เป็นการสืบสานศิลปะการแสดงพื้นบ้าน อย่าง ลิเกฮูลู หรือ ดีเกร์ฮูลู ของพี่น้องชาวไทยมุสลิมในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ ที่เป็นการปลูกฝังและส่งเสริมให้เด็ก ๆ นักเรียนได้สืบทอดต่อ อย่างที่โรงเรียนเทศบาล 3 (บ้านกุนุงจนอง) อำเภอเบตง จังหวัดยะลา ที่สานต่อจากรุ่นสู่รุ่นมานานกว่า 21 ปี ติดตามจากคุณอรรถพล ดวงจินดา

เป็นการแสดงดีเกร์ฮูลู หรือเรียกอีกชื่อ ดีเกร์ลำตัดมลายู ของคณะดีเกร์ฮูลูโรงเรียนเทศบาล 3 (บ้านกุนุงจนอง) อำเภอเบตง จังหวัดยะลา ที่เด็กๆ กว่า 20 คน ร่วมกันร้อง เล่น เต้น รำ ประกอบจังหวะเครื่องดนตรี ทั้งกลองบานอ ฆ้อง ฉิ่ง โหม่ง และลูกแซ็ก ด้วยการแสดงท่าทาง อย่างสนุกสนาน เป็นศิลปะการแสดงพื้นบ้าน ทั้งการปรบมือ การเคลื่อนไหวของร่างกาย ที่สอดรับเข้าจังหวะต่อเรียงกันอย่างพร้อมเพรียง

ผู้อำนวยการโรงเรียนเทศบาล 3 เล่าว่า การเล่นดีเกร์ฮูลูของเด็ก ๆ ที่นี่สืบทอดมารุ่นสู่รุ่น ตั้งแต่ปี 2544 ที่นอกจากจะฝึกให้เด็กได้กล้าแสดงออก และได้ใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์แล้ว ยังได้ร่วมสืบสานศิลปะวัฒนธรรมท้องถิ่นของพี่น้องชาวไทย-มุสลิมในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ไว้อย่างครบถ้วน เพราะวงดีเกร์ฮูลูของโรงเรียน ได้เป็นตัวแทนออกแสดง และโชว์ศิลปะพื้นบ้านอยู่บ่อยครั้ง แม้ว่าเด็ก ๆ กลุ่มนี้จะเป็นรุ่นใหม่ที่เข้ามาฝึกเพียง 3 สัปดาห์ เพื่อทดแทนรุ่นพี่ที่จบการศึกษาไปถึง 2 รุ่นในช่วงการเรียนออนไลน์ แต่ก็ไม่ยากเกินไปนัก เพราะเป็นกิจกรรมที่โรงเรียนปลูกฝัง และให้เด็กมีส่วนร่วมมาตั้งแต่ระดับอนุบาล

การแสดงท่าทางในการประกอบการเล่นดีเกร์ฮูลู ล้วนเป็นการประยุกต์ ที่ถูกประดิษฐ์ท่าขึ้น ให้เหมาะสมกับเนื้อเพลง ที่ยกบริบทจากสภาพของสังคม ทั้งการละเล่น และอาชีพพื้นถิ่น อย่างท่าการเล่นว่าว ขั้นตอนการกรีดยางพารา ที่เป็นทั้งท่าเก็บ-ตัดยาง ท่าเหยียบยาง หรืออย่างการคั่วกาแฟ กระทั่งท่าดูอาร์ ซึ่งเป็นการขอพรจากพระเจ้า ล้วนเป็นการใช้ท่วงท่าตามวิถีชีวิตของคนในพื้นที่ มาใช้แสดงให้เป็นท่าประกอบการเต้นตามจังหวะดนตรี ทำให้การแสดงเป็นไปด้วยความสนุนสนาน

ดีเกร์ฮูลู เป็นศิลปะพื้นบ้าน เน้นการใช้ภาษามาลายู อาจจะเข้าใจได้ยากสำหรับคนต่างถิ่น ทว่าสำหรับเด็ก ๆ ที่ร้อยละ 99 ในโรงเรียนล้วนนับถือศาสนาอิสลาม กลับบอกถึงรากเง่าและวัฒนธรรมของคนมุสลิม ที่ปลูกฝังและส่งต่อกัน ผ่านหลักธรรมคำสอนทางศาสนา การให้ข้อคิดหรือข้อเตือนใจได้อย่างมีคุณค่า