ข่าวในพระราชสำนัก

สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี ทรงบรรยายพระราชทานแก่นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 4 มหาวิทยาลัยมหิดล ประจำปีการศึกษา 2565 ผ่านสื่อออนไลน์

เวลา 13.30 น. วันนี้ สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี เสด็จออก ณ อาคารปฏิบัติการวิจัย บริเวณตำหนักพิมานมาศ อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี ทรงบรรยายรื่อง อองโคยีน หรือ ยีนมะเร็ง กับการควบคุมการเจริญของเซลล์ และยีนยับยั้งการเกิดมะเร็ง พระราชทานแก่นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 4 คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล ประจำปีการศึกษา 2565 ผ่านสื่อออนไลน์

โดยการค้นพบอองโคยีน จากการศึกษายีนในไวรัสที่เกี่ยวข้องกับการเกิดโรคมะเร็ง นำไปสู่ความเข้าใจพื้นฐานการเกิดมะเร็งในระดับโมเลกุลในคน ตัวอย่างหนึ่งของการเกิดอองโคยีนจากไวรัส เกิดจากยีนของไวรัสแทรกเข้าไปในยีนของเซลล์ และเข้าควบคุมการทำงานและเกิดการกลายพันธุ์ของยีน ซึ่งการย้ายตำแหน่งของโครโมโซม ถือเป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดอองโคยีน หรือยีนก่อมะเร็งได้ นอกจากนี้ ทรงขยายความสำคัญของกระบวนการในระดับโมเลกุล เน้นการควบคุมการเจริญของเซลล์ ซึ่งเซลล์ปกติจะถูกควบคุมด้วยปัจจัยที่กระตุ้นการเจริญของเซลล์ชนิดต่าง ๆ โดยเป็นกลุ่มของโปรตีนที่ทำหน้าที่หลายระดับ และมีขั้นตอนในการควบคุมให้เซลล์มีการแบ่งตัวในอัตราที่เหมาะสม และทรงอธิบายให้เห็นกระบวนการต้านการเกิดมะเร็งภายในเซลล์ เมื่อมีการเปลี่ยนแปลงที่ทำให้เกิดอองโคยีน จะมีการสร้างโปรตีนที่มากกว่าปกติ หรือมีโครงสร้างและหน้าที่เปลี่ยนไป และอาจก่อให้เกิดความผิดปกติของยีน จนกลายเป็นเซลล์มะเร็ง ความเข้าใจในเรื่องอองโคยีน ตลอดจนกลไกและความเปลี่ยนแปลงในระดับเซลล์ และยีน เป็นพื้นฐานสำคัญที่จะนำไปสู่การพัฒนาวิธีการวินิจฉัยโรคมะเร็ง และการรักษาในแนวใหม่ มุ่งเป้าในการใช้ยาที่ตรงตามลักษณะของโรค จนถึงการพัฒนายาและการรักษาที่มีประสิทธิภาพดีขึ้น

ส่วนทิวเมอร์-ซัพเพรสเซอร์-ยีนส์ ทำหน้าที่ตรงข้ามกับอองโคยีน มีบทบาทสำคัญในกระบวนการการเกิดมะเร็ง ในภาวะปกติ ยีนกลุ่มนี้ทำหน้าที่ควบคุมการเจริญของเซลล์ โดยสร้างโปรตีนที่ยับยั้งการเจริญของเซลล์ไม่ให้มีปริมาณมากเกินไป และควบคุมการตายของเซลล์เมื่อเซลล์สิ้นอายุขัย หรือเมื่อมีความผิดปกติของดีเอ็นเอ เมื่อยีนเหล่านี้เกิดการกลายพันธุ์หรือสูญหายไปจากเซลล์ จะไม่สามารถยับยั้งหรือควบคุมการเจริญของเซลล์ เซลล์จึงเพิ่มจำนวนอย่างไม่หยุดยั้ง และเกิดมะเร็งในที่สุด โดยทรงยกตัวอย่างยีนยับยั้งการเกิดมะเร็งที่มีความสำคัญ และมีการศึกษาเป็นอย่างมาก ได้แก่ ยีน p53 พบว่ามีการกลายพันธุ์ของยีนนี้บ่อยที่สุดในคน โดยยีน p53 จะสร้างโปรตีนที่ทำหน้าที่จำเพาะในการป้องกันการเกิดเซลล์ที่ผิดปกติ และคอยตรวจสอบความผิดปกติทางพันธุกรรม มีกระบวนการที่ซับซ้อน และป้องกันไม่ให้เซลล์แบ่งตัวหากมีความผิดปกติขึ้นในสารพันธุกรรมในเซลล์นั้น ทรงบรรยายรายละเอียดของกลไกการควบคุมการทำงานของยีน และยกตัวอย่างการศึกษาการเกิดการกลายพันธุ์ของยีน p53 ในโรคมะเร็งหลอดอาหาร และมะเร็งลำไส้

ข่าวอื่นในหมวด