แอนแทรกซ์ระบาดมุกดาหาร ต้องระวังสปอร์เชื้อฝังตัวในดิน

แอนแทรกซ์ระบาดมุกดาหาร ติดเชื้อได้ 3 ช่องทาง สปอร์เชื้อฝังตัวในดินนานสิบปี แม้พบน้อยแต่ติดได้ ต้องระวังดินบริเวณที่สัตว์ตาย จะมีเลือดที่มีเชื้อแอนแทรกซ์ออกมา

วันนี้ (2 พ.ค.68) นพ.วีระวัฒน์ โฆษกกรมควบคุมโรค เผยโรคแอนแทรกซ์ หรือสมัยก่อนเรียกว่าโรคกาลี เป็นเชื้อแบคทีเรียจากสัตว์เท้ากีบ เช่น วัว ควาย แพะ แกะ แพร่สู่คนได้ 3 ทางคือ
1. สัมผัสเนื้อสัตว์ป่วยขณะมีบาดแผล หลังจากรับเชื้อประมาณ 7 วันจะเริ่มแสดงอาการ เริ่มมีแผล ต่อมน้ำเหลืองที่รักแร้โต
2. กินเนื้อดิบ จะติดเชื้อในทางเดินอาหาร มีแผลในลำไส้ มีอาการปวดท้องคล้ายอาหารเป็นพิษ มีไข้สูง หรือติดเชื้อในกระแสเลือด
3. หายใจเอาสปอร์เชื้อเข้าร่างกาย แม้พบได้น้อย แต่สปอร์สามารถอยู่ในดินที่สัตว์ป่วยอาศัยได้เป็นเดือนหรือนานเป็นปี การรบกวนพื้นที่นั้นอาจทำให้สปอร์ฟุ้งกระจายและถูกสูดเข้าไปปอดได้

ดังนั้นพื้นที่ จ.มุกดาหาร และจังหวัดทางภาคอีสานจะต้องระมัดระวัง ให้สังเกตสัตว์เลี้ยงโดยเฉพาะวัว ควาย แพะ แกะ หากมีอาการเจ็บป่วยผิดปกติให้แจ้งปศุสัตว์จังหวัดมาตรวจสอบ ส่วนถ้าท่านป่วยก็ให้รีบมาพบแพทย์ และแจ้งประวัติเสี่ยง เช่น การชำแหละหรือรับประทานเนื้อสัตว์ดิบ พร้อมย้ำว่า โรคนี้ติดจากสัตว์สู่คน ไม่ใช่คนสู่คน การเฝ้าระวังทั้งคนและสัตว์ในพื้นที่เสี่ยงจะดำเนินต่อไป โดยเฉพาะบริเวณที่มีเลือดสัตว์ป่วยซึ่งเป็นแหล่งสปอร์อันตราย

สถานการณ์ในมุกดาหารถือเป็นโรคระบาด มีผู้ป่วยสะสม 2 ราย เสียชีวิต 1 ราย ซึ่งมีประวัติสัมผัสชำแหละเนื้อวัว ได้คัดกรองกลุ่มเสี่ยงกว่า 600 คน ให้ยาป้องกันแล้ว ขณะที่ควบคุมสัตว์ในรัศมี 5 กม. ฉีดวัคซีนและให้ยาแก่วัวต้องสงสัย โดยพบว่า มีวัว 1,222 ตัว จึงได้ฉีดวัคซีนป้องกันโรค ส่วนวัวที่เข้าข่ายสงสัยป่วยอีก 124 ตัว ได้ทำการฉีดยาปฏิชีวนะเพื่อรักษาแล้ว

ด้าน สพ.ญ.เสาวพักตร์ ฮิ้นจ้อย นายสัตวแพทย์ทรงคุณวุฒิ กล่าวว่า ข้อมูลสำหรับวัวตัวที่เป็นต้นเหตุของการติดเชื้อโรคแอนแทรกซ์นั้น จากการสอบสวนโรคร่วมกับปศุสัตว์จังหวัด พบว่า เป็นวัวในพื้นที่จ.มุกดาหาร ซึ่งอยู่ระหว่างการตรวจสอบดินและสิ่งแวดล้อมในพื้นที่ เพื่อหาสปอร์ของเชื้อ ส่วนกรณีว่ามาจากประเทศเพื่อนบ้านหรือไม่ อยู่ระหว่างสอบสวน แต่ภายใน 1 เดือนย้อนประวัติแล้วเป็นวัวที่เลี้ยงในพื้นที่ อ.ดอนตาล

"นายอำเภอดอนตาล ได้มีการประกาศห้ามเคลื่อนย้ายสัตว์และเนื้อสัตว์ออกนอกพื้นที่ แต่ในการรับประทานเนื้อสัตว์นั้นสามารถทานได้แต่ต้องทำให้สุก และรับประทานเนื้อสัตว์จากแหล่งที่เชื่อถือได้ เพราะจะมีมาตรฐานในการเลี้ยง" สพ.ญ.เสาวพักตร์ กล่าว

สำหรับการเฝ้าระวังในคน ต้องดำเนินการอย่างน้อย 60 วัน แต่ในสัตว์จะมีการให้วัคซีนและเฝ้าระวังต่อเนื่อง 5 ปี โดยเฉพาะพื้นที่ที่มีสปอร์เชื้อ เพราะสามารถอยู่ในพื้นที่ได้เป็น 10 ปี สิ่งที่ต้องกังวล คือ ดินบริเวณที่สัตว์ตาย เพราะจะมีเลือดที่มีเชื้อแอนแทรกซ์ออกมา ปศุสัตว์ต้องกลบฝังแล้วใช้ปูนขาวกลบ ส่วนปุ๋ยคอกหรือมูลจะไม่ใช่ทางที่เชื้อออกมาได้ จึงไม่ค่อยมีความน่ากังวลเท่ากับพื้นที่ที่มีเลือดสัตว์ออกมา