เปิดเบื้องหลัง ขบวนการโกงสอบท้องถิ่น

ข่าวเย็นประเด็นร้อน - เพราะการโกงทุจริตสอบ ที่เพิ่งมีการแถลงข่าวใหญ่ไปเมื่อวาน ค่อย ๆ ถูกเปิดเผยรายละเอียดสำคัญ ออกมาเรื่อย ๆ มาไล่เรียงข้อเท็จจริงกันตามลำดับ ว่าเรื่องราวเป็นมาเป็นไปอย่างไรกันแน่

จากการรวบรวมข้อมูลการสืบสวนของเจ้าหน้าที่ ป.ป.ช. และตำรวจ บก.ปปป. ที่ทำคดีนี้ ทำให้ลำดับเหตุการณ์สอบบรรจุข้าราชการส่วนท้องถิ่น ออกมาได้แบบนี้

จุดเริ่มต้นการสอบ จะมี "คณะกรรมการกลาง" ประกาศเมื่อเดือนตุลาคม ว่าจะจัดให้มีกาสอบแข่งขันบรรจุข้าราชการส่วนท้องถิ่น โดยมี กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น หรือ สถ. เป็นผู้จ้างจัดการสอบ

จากนั้นเปิดให้มีการประมูล "ผู้จัดสอบ" ซึ่งก็มี 3 รายชื่อที่เสนอราคาประกวด โดย มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์ เสนอราคาที่ 98 ล้านบาท , มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ หรือ มศว. เสนอที่ราคา 133 ล้านบาท และ ห้างหุ้นส่วนจำกัด เอ็น บี เคฯ เสนอที่ราคา 129 ล้านบาท แต่สุดท้ายผู้ที่ได้ไปก็คือ มศว. ที่เสนอราคาต่ำกว่าราคากลาง 5% แม้จะมีการอุทธรณ์ผลการพิจารณา สุดท้ายไม่เปลี่ยนแปลง ผลก็คือทาง มศว. จะต้องรับผิดชอบดำเนินการทุกขั้นตอน ตั้งแต่ออกข้อสอบ คัดเลือกข้อสอบ จัดพิมพ์ ขนส่ง จัดสอบ ไปจนถึงการจัดเก็บกระดาษคำตอบ

จากนั้นวันที่ 7 ธันวาคม ปี 2568 การสอบก็เริ่มต้นขึ้นทั่วประเทศ มีผู้สมัครสอบรวมกว่า 430,000 คน ก่อนจะมีการประกาศผล เดือนกุมภาพันธ์ ปี 2569 สำหรับผู้ได้รับการบรรจุ 87 ตำแหน่ง 6,669 อัตรา

ส่วนกระดาษคำตอบของผู้สอบ จะเก็บอยู่ในห้องมั่นคง ที่มหาวิทยาลัยฯ ในฐานะผู้รับจ้างจัดหา มีกล้องวงจรปิด 24 ชั่วโมง มีกุญแจล็อค 2 ชุด หนึ่งชุดอยู่กับมหาวิทยาลัยฯ และอีกหนึ่งชุดอยู่กับ กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น

หลังประกาศผล มีคนสงสัยผลสอบ ไปสอบถามที่มาของคะแนน เมื่อเจ้าหน้าที่ชี้แจงไม่ได้ จึงนำมาซึ่งการร้องเรียนไปยัง ป.ป.ช. เพื่อแกะรอย จนมาเจอหลักฐานที่บ้านหลังหนึ่ง ใน ตำบลบางเลน อำเภอบางใหญ่ จังหวัดนนทบุรี

จากหลักฐาน ทำให้เจ้าหน้าที่รู้ว่า ที่เข้าไปเจอการแก้ไขข้อมูลข้อสอบ จริง ๆ แล้ว ต้องเรียกเป็นเฟสที่ 2 ของการทุจริตในขบวนการนี้

เฟสที่ 1 คือหลังการประกาศจัดสอบบรรจุข้าราชการ ตอนนั้น "พ." ได้ติดต่อนายหน้าตามจังหวัดต่าง ๆ เพื่อหาคนที่ต้องการบรรจุเป็น "ข้าราชการ" เมื่อตกลงกันแล้ว ก็เสนอให้มีการจ่ายเงินมัด และให้คนที่สมัครใจใช้วิธีการนี้ ที่น่าจะมีราว ๆ กว่า 4,000 คน ไปเข้าสอบอย่างสบายใจ

แต่เพราะจำนวนตำแหน่งที่เปิดรับ มี 6,669 อัตรา แต่คนที่จ่ายเงินเพื่อได้ตำแหน่งมีจำนวนมากกว่า จึงเกิดเป็นปัญหากระทบทั่งกับคนที่สอบอย่างสุจริต จนถูกเบียดตกการสอบหรือเกิดเหตุการณ์คนที่คิดว่าตัวเองได้แน่ ๆ แต่สุดท้ายไม่ได้ขึ้นมา

ส่วนภาพที่เราเห็นว่ามีข้าราชการไปนั่งแก้ไขคำตอบ เพราะการสอบในแต่ละท้องที่ ต้องใช้ข้าราชการที่มีรหัสเข้าถึงระบบในจังหวัดนั้น ๆ เป็นคนแก้ไขข้อมูล จึงเป็นเหตุผลที่ตอนเข้าไปพบคนแก้ไขข้อมูล ทั้งหมดจึงมีตำแหน่งหน้าที่เกี่ยวพันกับระบบราชการ และมาจากหลายจังหวัด

ปัญหาการทุจริตสอบที่เกิดขึ้น มีจุดชี้เป็นชี้ตายอยู่พอสมควร โดยเพจฯ ที่ชื่อว่า มนัส สุวรรณรินทร์ ซึ่งเพจฯ ของ รองผู้ว่าราชการจังหวัดนครราชสีมา และเป็นผู้ร่าง TOR ประกวดราคาจ้างเหมาดำเนินการสอบ ปี 2568 โพสต์ข้อความอธิบายสถานารณ์ที่เกิดขึ้น ว่า "ถ้า สถ.ชี้แจงได้ว่า ได้ทำตาม TOR ทุกประการ ก็จะรอด ที่เหลือมหาวิทยาลัยฯ ก็ต้องชี้แจง ถ้าชี้แจงไม่ขาดก็แสดงว่าร่วมมือกัน"

โดยทางเพจฯ ตั้งข้อสังเกตว่า กระดาษคำตอบที่เจอในที่เกิดเหตุ คาดว่าเป็นกระดาษที่พิมพ์ออกมาจากไฟล์ PDF ที่สแกนไว้ในขณะตรวจคำตอบ เพราะใน TOR กำหนดไว้ ว่าเมื่อตรวจแล้วเสร็จ ให้สำเนาข้อมูลลงเป็นไฟล์ลงในฮาร์ดดิสก์ ส่งให้กรมส่งเสริมฯ จำนวน 1 ชุด ถ้าข้อมูลจะหลุดจากจุดนี้ ยังไม่แปลกใจเท่าไร แต่ที่ต้องหาคำตอบให้ได้ คือ เฉลย 87 ชุด หลุดไปได้อย่างไร เพราะการจะแก้คะแนนในกระดาษคำตอบ ต้องมีเฉลย และเฉลยเก็บไว้กับ "มหาวิทยาลัย" แต่เพียงฝ่ายเดียว สถ.ไม่อาจรับทราบได้ เพราะ TOR กำหนดไว้แบบนั้น