เวลา 17.37 น. วันนี้ สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินไปยังวัดมกุฎกษัตริยาราม เขตพระนคร ทรงประกอบพิธีหล่อ "พระพุทธวชิรมงกุฎ" จำลอง เนื่องในอภิลักขิตสมัย 130 ปี ประสูติกาลสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (จวน อุฎฐายี) วันที่ 16 มกราคม 2570 ซึ่งวัดมกุฎกษัตริยาราม ร่วมกับคณะสงฆ์จัดสร้างขึ้น เพื่อเปิดโอกาสให้พุทธศาสนิกชนได้ร่วมเช่าบูชาและร่วมสร้างมหากุศลในวาระสำคัญนี้ รายได้จากการจัดสร้างพระพุทธรูปจำลองนี้ จะนำไปสมทบทุนบูรณปฏิสังขรณ์ตำหนักที่ประทับของสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (จวน อุฏฐายี) เพื่อจัดตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์เผยแผ่พระประวัติ พระกรณียกิจด้านพระพุทธศาสนาและการศึกษา เพื่อสนับสนุนทุนการศึกษาสำหรับพระภิกษุสามเณร ผู้ศึกษาพระปริยัติธรรม ตลอดจนเฉลิมพระเกียรติคุณของพระผู้ทรงมีคุณปการอันยิ่งใหญ่ต่อการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกสามัญของประเทศไทย
สำหรับพระพุทธวชิรมงกุฎ เป็นพระพุทธปฏิมาศิลปะพระราชนิยมแห่งรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระสยามเทวมหามกุฎวิทยมหาราช เป็นพระพุทธรูปองค์ประธานประดิษฐาน ณ พระวิหารหลวง วัดมกุฎกษัตริยาราม สร้างขึ้นตามพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระสยามเทวมหามกุฎวิทยมหาราช มีพุทธลักษณะประทับขัดสมาธิ พระพักตร์เปี่ยมด้วยความสงบงาม จีวรมีจีบรอยพับอ่อนช้อยเป็นธรรมชาติตามพระราชนิยม แสดงความสมจริงตามแบบศิลปกรรมในรัชสมัย เบื้องหลังประดิษฐานซุ้มเรือนแก้วยอดพระมหามงกุฎ และจารึกหัวใจอริยสัจอักษรขอม หล่อด้วยทองสัมฤทธิ์ลงรักปิดทอง งดงามทรงคุณค่า ทั้งด้านพุทธศิลป์และประวัติศาสตร์ เมื่อคราวสมโภชวัดมกุฎกษัตริยารามครบ 100 ปี และงานฉลองพระชันษา 70 ปี ของสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (จวน อุฏฐายี) ได้ประทานนามพระพุทธรูปนี้ว่า "พระพุทธวชิรมงกุฎ" คำว่า "วชิร" มาจากพระสมณฉายา เมื่อทรงผนวชของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระสยามเทวมหามกุฎวิทยมหาราช คือ วชิรญาณ ส่วนเหตุอีกประการหนึ่ง สื่อถึงวัดมกุฎกษัตริยาราม ซึ่งเป็นสถานที่ประทับและทรงศึกษาของสมเด็จพระสังฆราชถึง 3 พระองค์ ได้แก่ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส, สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์ และสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (จวน อุฎฐายี) รวมเป็นนามว่า "วชิรมงกุฎ" ซึ่งนับเป็นนามอันเป็นสิริมงคลและทรงคุณค่ายิ่ง
