โรคใหลตาย คร่าชีวิตคนสุขภาพดี หมอยง ชี้ เกิดจากระบบไฟฟ้าหัวใจผิดปกติ ทำให้หัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรง คนไทยเสี่ยงมากกว่าที่คิด มักเกิดขึ้นขณะนอนหลับ แม้ไม่มีโรคประจำตัว แนะ เช็กสัญญาณเตือน รีบรักษา
วันนี้ (4 ส.ค.69) นพ.ยง ภู่วรวรรณ หรือ หมอยง หัวหน้าศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านไวรัสวิทยาคลินิก จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โพสต์ผ่านเฟซบุ๊กให้ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับโรคใหลตายว่า ตนขอออกตัวว่าไม่ใช่ผู้เชี่ยวชาญโรคหัวใจ แต่ได้มีโอกาสร่วมทำวิจัยทางพันธุกรรม กับทีมโรคหัวใจ นพ.กุลวี เนตรมณี และ นายอภิชัย คงพัฒนะโยธิน ที่ศูนย์ของตน และอาจารย์อภิชัย ได้ให้ความรู้มาในวันนี้พอสมควร
เราคงได้ยินการที่ผู้ชายแข็งแรงดีแล้วเสียชีวิต มีการพูดว่าเพราะผีแม่หม้ายมาเอาตัวไป จึงเป็นความเชื่อที่ให้บ้านต้องเอาผ้าสีมาผูกหน้าบ้าน หรือตุ๊กตา รวมทั้งชายหนุ่มจะทาเล็บหลอกผีแม่หม้ายไม่ให้มาเอาตัวไป พบได้บ่อยโดยเฉพาะทางภาคอีสาน
"โรคใหลตาย" ภัยเงียบที่อาจเกิดกับคนสุขภาพแข็งแรง หลายคนอาจคิดว่า "คนแข็งแรงไม่น่าจะเสียชีวิตกะทันหัน" แต่ความจริงแล้ว โรคใหลตาย (Brugada Syndrome) อาจเกิดขึ้นได้ แม้ในผู้ที่ไม่มีโรคประจำตัว และมักเกิดขณะนอนหลับ อย่างที่ปรากฎในข่าวชายชาวม้งที่อพยพจากไทยไปอยู่ในสหรัฐอเมริกาเสียชีวิตด้วยโรคนี้ และในปี พ.ศ. 2533 แรงงานชายไทยที่ไปทำงานในประเทศสิงคโปร์นอนหลับแล้วเสียชีวิตหลายราย หรือข่าวที่ผู้มีชื่อเสียงที่ต้องจากไปก่อนวัยอันควร
โรคใหลตาย (Brugada Syndrome) คืออะไร? โรคใหลตายเกิดจากความผิดปกติของระบบไฟฟ้าหัวใจ ทำให้หัวใจเต้นผิดจังหวะอย่างรุนแรง จนอาจหมดสติหรือเสียชีวิตกะทันหัน โดยผู้ป่วยจำนวนมากอาจไม่เคยมีอาการเตือนมาก่อน
คนไทยเสี่ยงมากกว่าที่คิด โรคใหลตายพบมากในหมู่คนเอเชีย โดยเฉพาะเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เช่น ประเทศไทยและประเทศจีนตอนล่าง พบโรคนี้ประมาณ 1:500 – 1:1,000 คน และพบได้บ่อยในผู้ชายวัยหนุ่มที่มีสุขภาพแข็งแรง ในประเทศไทยพบได้โดยเฉพาะในภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
สัญญาณเตือนที่ไม่ควรมองข้าม หากคุณหรือคนใกล้ชิดมีอาการต่อไปนี้ ควรรีบพบแพทย์
- มีประวัติคนในครอบครัวเป็นโรคใหลตาย หรือเสียชีวิตอย่างกะทันหันโดยไม่ทราบสาเหตุ
- เป็นลมโดยไม่ทราบสาเหตุ
- หายใจเฮือก กระสับกระส่าย หรือเกร็งขณะนอนหลับ
สาเหตุเกิดจากอะไร?
1. ส่วนของพันธุกรรม ยีน SCN5A การศึกษาในประเทศไทยพบกลายพันธุ์ในยีนดังกล่าว 10-15 %
2. ส่วนที่ไม่ใช่พันธุกรรม ปกติคนเป็นโรคใหลตายอาจไม่มีอาการอะไรเลย แต่บางครั้งมีปัจจัยที่กระตุ้นให้เกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะ ซึ่งนำไปสู่การเสียชีวิตจากโรคใหลตาย เช่น ไข้สูง การบริโภคอาหารจำพวกข้าว แป้ง น้ำตาล และแอลกอฮอล์จำนวนมากเกินไป
ตรวจพบได้...ก่อนจะสายเกินไป การตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (ECG) สามารถช่วยคัดกรองผู้ที่มีความเสี่ยงได้ โดยเฉพาะผู้ที่มีประวัติครอบครัวเป็นใหลตายหรือเคยเป็นลมโดยไม่ทราบสาเหตุ
วิธีลดความเสี่ยงในกรณีเป็นโรคใหลตาย รีบรักษาเมื่อมีไข้ ไม่ปล่อยให้ไข้สูง หลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์และสารเสพติด รับประทานอาหารในปริมาณเหมาะสม ไม่อิ่มมากเกินไป หลีกเลี่ยงกลุ่มยาที่มีกลไกการออกฤทธิ์ลดการทำงานของ Sodium channel
การรักษาโรคใหลตาย ปัจจุบันยังไม่มียารักษาโรคใหลตายให้หายขาด แต่หากพบว่ามีความเสี่ยงที่จะเสียชีวิตจากโรคนี้ แพทย์จะให้การรักษาตามอาการแบบประคับประคอง ได้แก่
- การฝังเครื่องกระตุกหัวใจอัตโนมัติ เครื่องนี้จะตรวจการหยุดเต้นของหัวใจ แล้วปล่อยกระแสไฟช็อต เพื่อกระตุ้นให้หัวใจกลับมาทำงานโดยอัตโนมัติ
- การจี้หัวใจ เป็นการรักษาที่ได้ผลดี โดยในปัจจุบัน คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ร่วมกับสถาบันการศึกษาชั้นนำในประเทศไทย เป็นผู้นำในการศึกษาการจี้หัวใจด้วยคลื่นวิทยุความถี่สูง (Radiofrequency Ablation - RFA)
โรคใหลตายอาจไม่มีสัญญาณเตือน แต่การรู้เท่าทันและตรวจคัดกรองตั้งแต่เนิ่น ๆ สามารถช่วยลดความเสี่ยงของการเสียชีวิตได้ เพราะ "การป้องกัน" เริ่มต้นจากการรู้จักโรคและไม่ละเลยสัญญาณผิดปกติของร่างกาย
กรณีมีข้อสงสัย ติอต่อ ศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านการวิจัยภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
