ผู้สื่อข่าวรายงานว่า กรมชลประทานเดินหน้าเพิ่มประสิทธิภาพโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาแม่วัง จ.ลำปาง มุ่งแก้ปัญหาน้ำท่วม-น้ำแล้งซ้ำซาก พร้อมลดความขัดแย้งด้วยการสร้างการมีส่วนร่วมกับชุมชนเชิงระบบ และนำเทคโนโลยีสมัยใหม่มาใช้ในการบริหารจัดการน้ำเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตเกษตรกร
นายชัยณรงค์ กันทะวงศ์ กำนันตำบลทุ่งฝาย อ.เมืองลำปาง จ.ลำปาง ชาวนาที่ทำนากว่า 150 ไร่ บอกว่าพื้นที่รับน้ำจากโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาแม่วัง คลองสายหลักที่รับน้ำจากแม่วังฝั่งขวามีสภาพตื้นเขิน ดินสไลด์ และมีวัชพืชขึ้นหนาแน่น กีดขวางทางน้ำ ทำให้จากปกติจะได้รับน้ำตามรอบเวรเป็นเวลา 10 วัน แต่น้ำมาไม่ถึง หรือเหลือเวลารับน้ำได้แค่ 6-8 วันเท่านั้น เพราะน้ำเข้าสู่นาไม่สะดวก ยิ่งเกิดภาวะโลกร้อน อากาศร้อนจัด ดินแห้ง น้ำระเหยเร็วมาก ทำให้วัชพืชทนทานต่อสารเคมี ต้นทุนการทำนาจึงสูงมาก ขณะที่ราคาข้าวที่ขายได้แทบจะไม่คุ้มทุน
ด้าน นายพรมงคล ชิดชอบ ผู้อำนวยการกองพัฒนาการบริหารจัดการน้ำและการมีส่วนร่วม กรมชลประทาน เปิดเผยว่า หัวใจสำคัญของการปรับปรุงโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาแม่วัง คือการสร้างการมีส่วนร่วมของประชาชนอย่างเข้มข้นในรูปแบบการมีส่วนร่วมเชิงระบบ โดยกรมชลประทานมุ่งเน้นให้เกษตรกรและผู้ใช้น้ำเข้ามามีบทบาทและส่วนร่วมในการตัดสินใจตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ จนถึงปลายน้ำ เพื่อให้แผนการพัฒนาและปรับปรุงโครงการสอดคล้องกับวิถีชีวิตและตอบโจทย์ความต้องการของคนในพื้นที่อย่างแท้จริง
อย่างไรก็ตาม เราไม่ได้มองแค่การก่อสร้างอาคารชลประทาน แต่เราเน้นการสื่อสารสองทางเพื่อให้ประชาชนได้รับข้อมูลสถานการณ์น้ำที่ถูกต้อง และร่วมตัดสินใจในภาวะวิกฤต ซึ่งถือเป็นส่วนหนึ่งของมาตรการปรับตัวรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ที่ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมในการจัดสรรน้ำให้ทั่วถึงทุกพื้นที่
ขณะที่ นายพนมศักดิ์ ใช้สมบุญ ผู้อำนวยการส่วนวางโครงการที่ 1 ระบุว่า การปรับปรุงโครงการในเขตลุ่มน้ำแม่วังมีความจำเป็นเร่งด่วน เนื่องจากปัจจุบันความต้องการใช้น้ำสูงกว่าความจุเก็บกักของแหล่งน้ำที่มีอยู่ อีกทั้งอาคารชลประทานหลายแห่งมีอายุการใช้งานมาอย่างยาวนานและเสื่อมสภาพตามกาลเวลา การปรับปรุงอาคารและระบบส่งน้ำ จึงต้องดำเนินการควบคู่ไปกับการวางแผนการใช้น้ำร่วมกับชุมชน เพื่อเพิ่มศักยภาพการกระจายน้ำและลดความสูญเสียน้ำในระบบให้เหลือน้อยที่สุด
ขณะเดียวกัน นายวศิน ลีลาชินาเวศ ผู้อำนวยการโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาแม่วัง ได้ชี้แจงถึงการนำเทคโนโลยีมาสนับสนุนการทำงานว่า โครงการฯ ได้นำระบบโทรมาตรมาใช้พยากรณ์น้ำหลาก เพื่อวางแผนการระบายน้ำจากเขื่อนกิ่วลมและเขื่อนกิ่วคอหมาให้สอดคล้องกัน พร้อมทั้งเร่งปรับปรุงคลองส่งน้ำสายใหญ่ทั้งฝั่งขวาและฝั่งซ้ายที่มักประสบปัญหาวัชพืชและตะกอนตื้นเขิน เพื่อให้สามารถส่งน้ำได้ตามรอบเวรอย่างเป็นธรรมและตรงเวลา นอกจากนี้ยังมีแผนบริหารจัดการน้ำแบบพลวัตที่ปรับเปลี่ยนตามสถานการณ์จริง เช่น เอลนีโญ หรือ ลานีญา เพื่อลดผลกระทบต่อเกษตรกรและสร้างความมั่นคงด้านทรัพยากรน้ำให้กับชาวลำปางอย่างยั่งยืน
