อย. ยกระดับยาฉีดกลุ่ม GLP-1 หรือ "ปากกาลดน้ำหนัก" เป็น "ยาควบคุมพิเศษ" ต้องจ่ายยาตามใบสั่งแพทย์ มีผลตั้งแต่วันที่ 15 กันยายน 2569 เป็นต้นไป หลังพบการใช้ยาไม่เหมาะสม ปัญหายาปลอม และยาไม่ได้ขึ้นทะเบียน
(15 ก.ย.69) เภสัชกรหญิงสุภัทรา บุญเสริม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา กล่าวว่า ยากลุ่ม GLP-1 Receptor Agonists เช่น Liraglutide, Semaglutide เป็นยาชนิดฉีดที่ประชาชนมักรู้จักกันในชื่อ “ปากกาฉีดลดน้ำหนัก” มีข้อบ่งใช้ทั้งสำหรับรักษาโรคเบาหวานชนิดที่ 2 และยาบางตำรับใช้ควบคุมน้ำหนักในผู้มีภาวะอ้วน
แต่ปัจจุบันพบการนำไปใช้เพื่อลดน้ำหนักโดยไม่ได้รับการประเมินและดูแลจากแพทย์ รวมถึงการลักลอบจำหน่ายยาปลอม ยาที่ไม่ทราบแหล่งที่มา และการขายผ่านช่องทางออนไลน์
กระทรวงสาธารณสุขจึงออกประกาศกระทรวงสาธารณระบุว่า การซื้อยากลุ่มนี้ที่ร้านขายยาแผนปัจจุบันต้องมีใบสั่งแพทย์และส่งมอบโดยเภสัชกร เพื่อให้แพทย์ประเมินและใช้ยาอย่างเหมาะสม ป้องกันการซื้อใช้เองและห้ามขายผ่านช่องทางออนไลน์
อย. เพิ่มความเข้มงวดในการติดตามเส้นทางยาตั้งแต่การนำเข้าจนถึงมือผู้ป่วย พร้อมให้ผู้ประกอบการรายงานข้อมูลจำหน่ายเพื่อป้องกันการรั่วไหลและยาปลอม ผ่านระบบติดตามการกระจายยา (Track & Trace)
ทั้งนี้ อย. อยู่ระหว่างจัดทำหลักเกณฑ์และเงื่อนไขในการขายและการกระจายยา ให้มีความชัดเจนยิ่งขึ้น พร้อมเตือนผู้ประกอบการ ร้านขายยา และผู้จำหน่ายผ่านช่องทางออนไลน์ให้ปฏิบัติตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด หากทำการขาย จะมีโทษทั้งจำคุกและปรับ ส่วนการโฆษณายาโดยฝ่าฝืนกฎหมายมีโทษปรับสูงสุด 100,000 บาท
เลขาธิการฯ อย. กล่าวว่า ผู้ป่วยตัวจริงไม่กระทบ ผู้ป่วยที่มีข้อบ่งใช้และอยู่ในการดูแลของแพทย์ยังคงเข้าถึงยาได้ตามปกติ แต่จะได้รับความปลอดภัยมากขึ้นจากระบบที่สามารถตรวจสอบแหล่งที่มาและเส้นทางการกระจายยาได้ชัดเจน
ประชาชนสามารถตรวจสอบผลิตภัณฑ์โดยกรอกหมายเลขประจำกล่อง (Serial Number) ผ่านเมนู "Track & Trace ผลิตภัณฑ์ยานำร่องระดับ Serialization" บนเว็บไซต์ อย. (www.fda.moph.go.th)
หากพบความผิดปกติหรือสงสัยว่าเจอผลิตภัณฑ์ปลอม สามารถแจ้งเบาะแสได้ที่ สายด่วน อย. 1556 หรือแอปพลิเคชัน Oryor Smart Application ตลอด 24 ชั่วโมง
